Biglang nanahimik ang buong bulwagan.
Ang ilang sandali na iyon ay parang walang katapusan.
Nakatayo ako sa gitna ng entablado, hawak ang palumpon ng bulaklak, ngunit hindi ko maramdaman ang bigat nito. Mas mabigat ang katahimikang bumalot sa buong lugar.
Nagkatinginan ang mga bisita.
May ilang napakunot ang noo.
May ilan ding nagbulungan.
Hindi nila inaasahan ang sinabi ng nanay ko.
Napansin kong bahagyang nagbago ang ekspresyon ng magiging biyenan ko, ngunit mabilis din siyang ngumiti na parang walang nangyari.
— Naku, Ate, biro lang naman iyon.
Marahan siyang tumawa.
— Alam n’yo naman, pamilya na tayo. Wala namang masama kung tutulungan naming mag-asawa ang mga bata sa paghawak ng pera.
May ilang bisitang tumango.
Mukhang naniwala sila.
Ngunit hindi umupo ang nanay ko.
Nanatili siyang nakatingin sa kanila.
Kalma.
Tahimik.
Ngunit ramdam ng lahat ang bigat ng presensiya niya.
— Biro ba?
Mahina niyang tanong.
— Kung biro iyon, bakit tatlong buwan na kayong paulit-ulit na nagtatanong tungkol sa ipon ng anak ko?
Unti-unting nawala ang ngiti sa mukha ng magiging biyenan ko.
Tumikhim siya.
— Normal lang naman iyon. Magiging pamilya na kami.
Hindi agad sumagot ang nanay ko.
Sa halip, tumingin siya kay Ken.
— Ikaw ang sasagot.
Napatingin ang lahat sa nobyo ko.
Ngumiti siya nang pilit.
— Tita, wala po kaming masamang intensiyon.
— Nagpaplano lang po kami para sa kinabukasan namin.
Tahimik na tumango ang nanay ko.
— Talaga ba?
— Kung ganoon…
— Bakit noong unang beses kang pumunta sa bahay namin, ang unang tinanong ng nanay mo ay kung fully paid na ba ang sasakyan ng anak ko?
Natahimik si Ken.
Nagpatuloy ang nanay ko.
— Pagkatapos niyon…
— Nalaman niyang walang hulog ang sasakyan.
— Sumunod niyang itinanong kung magkano ang buwanang sahod ng anak ko.
Mas lalong bumigat ang katahimikan.
Hindi ko namalayang unti-unti akong napaatras.
Isa-isang bumabalik sa alaala ko ang lahat ng pag-uusap noon.
Akala ko…
Nakikilala lang nila ako.
Ngayon…
Parang iba na ang kahulugan ng bawat tanong.
Tumayo ang ama ni Ken.
— Ate, sobra naman yata ang iniisip ninyo.
— Natural lang sa mga magulang na alamin kung magiging maayos ang buhay ng mga anak.
Tumango ang nanay ko.
— Tama.
— Pero may napansin ba kayong kakaiba?
Hindi sumagot ang lalaki.
— Lahat ng tanong ninyo…
— Tungkol sa pera.
— Sa ipon.
— Sa sahod.
— Sa mga ari-arian.
— Kailanman ba ninyong tinanong ang anak ko kung masaya siya?
Walang nakasagot.
Unti-unting bumaba ang tingin ko.
Hindi ko maalala kahit isang pagkakataong may nagtanong sa akin kung kumusta ang trabaho ko.
O kung napapagod ba ako.
O kung ano ang pangarap ko pagkatapos naming magpakasal.
Lahat nga…
Ay tungkol sa pera.
Huminga nang malalim ang magiging biyenan ko.
Pagkatapos ay ngumiti ulit.
— Ate, baka naman nagkakamali lang kayo ng pagkaintindi.
— Hindi naman kami ganoong klaseng tao.
Mabagal na tumingin ang nanay ko sa akin.
— Anak.
— Naaalala mo ba noong nagkasakit ka noong nakaraang buwan?
Tumango ako.
— Sino ang nagbantay sa’yo sa ospital?
— Si Ken po.
— Ilang oras?
Natigilan ako.
Naalala kong umalis siya matapos ang halos isang oras dahil may “importanteng meeting.”
Ang sumunod na dalawang araw…
Nanay ko ang halos hindi umalis sa tabi ko.
Muli akong napayuko.
Muling nagsalita ang nanay ko.
— Noong araw ding iyon…
— Alam mo ba kung saan talaga pumunta si Ken?
Biglang nanigas ang katawan ni Ken.
— Tita…
Mahina niyang sabi.
— Huwag na po nating pag-usapan iyan ngayon.
Ngumiti ang nanay ko.
Ngunit sa pagkakataong iyon…
Wala na iyong init.
— Bakit?
— Takot ka bang malaman niya ang totoo?
Napatingin sa akin si Ken.
Kitang-kita ko ang kaba sa mga mata niya.
Hindi ko pa siya nakitang ganoon.
Lumapit siya sa akin.
— Love…
— Maniwala ka sa akin.
— Hindi ko alam kung ano ang gustong palabasin ng nanay mo.
Bago pa ako makapagsalita…
May isang lalaki ang mabilis na pumasok sa bulwagan.
Suot niya ang uniporme ng isang courier.
May dala siyang makapal na brown envelope.
Huminto siya sa gitna ng entablado.
— Sino po rito si Miss Angela?
Nakataas ang kamay ko nang hindi ko namamalayan.
Iniabot niya sa akin ang sobre.
— May nagbayad na para ipaabot ito sa inyo ngayong oras mismo.
Pagkasabi niya noon ay umalis agad siya.
Lahat ng mata ay nakatutok sa akin.
Tahimik kong binuksan ang sobre.
Sa loob nito ay may ilang litrato…
At isang maliit na USB drive.
Pagkakita pa lamang ni Ken sa laman ng sobre…
Bigla siyang namutla.
At sa unang pagkakataon mula nang makilala ko siya…
Narinig ko siyang sumigaw.
— Huwag mong buksan iyan!